S. (one). 1. He, f. സാ. 2. (in Cpds.) with, f. i. രാവണനെ സകുലം വധിച്ചു Bhg. സഭയം with fear, സഭയതരഹൃദതം Bhr.; സദയം, സ രോമാഞ്ചം Nal., സസ്മിതം AR. ഇന്നുസനാഥയാ യ്വന്നിതയോദ്ധ്യയും KR. is no more an orphan (the opp. of അനാഥ). സഹര്‍ഷനായി rejoiced. സഭാര്‍യ്യനായി with his wife VetC.

hvānam S. (G. boaō). Cry, call.

sāphalyam S. (സഫല). Efficacy, fruitfulness ഇന്നു തപസ്സിന്നു സാ. വന്നു & സാ' മായ്വന്നു മനോരഥം AR. യാഗം മുററും സ'മാ യി KR. കാമസാ. വരുത്തപക SiPu. enjoyment. നേകത്രസാഫല്യഹീനന്‍ UmV. bereft of the use of his eyes. അതു വരുത്താന്‍ റിഗുലേഷനാല്‍ സാ. വരുന്നു MR.

sāmam S. (ശമ). 1. Conciliation, one of the 4 expedients (ഉപായം 136.). സാമങ്ങള്‍ കൊണ്ടു തെളിഞ്ഞു Sah. സാമപൂ൪വ്വം പറഞ്ഞു AR. = സാന്ത്വം. 2. the 3rd Vēda മാമുനിമാര്‍ എല്ലാം നാന്മുകനോടൊത്തു സാമത്തിന്‍ ഗാന ത്തെ ചെയ്താര്‍ CG. 3. (സ, ആമം) സാമമാ യിസരിക്ക Nid. undigested evacuation, opp. നിരാമം. സാമവേദി S. skilled in സാമവേദം. സാമശേഷം S. the 3 last expedients, സാ'ത്തി ന്നാളല്ല Sah. (see foll.). സാമാദികള്‍ (1) VyM. = സാമദാനഭേദദണ്ഡ ങ്ങള്‍; also സാമാദ്യുപായങ്ങള്‍ Bhg. സാമോപായികന്മാര്‍ PT. who try conciliation. — vu. സാമോപായക്കാര്‍ = ശാന്ത വാക്കു പറഞ്ഞു വശീകരിക്കുന്നവര്‍.

svād/?/u S. (സ്വദ്, G. 'ëdy, L. suavis). 1. Sweet, tasteful സ്വാ. നിനാദം Bhr. സ്വാ. ഭക്ഷ്യത്തെ കാട്ടി KeiN. 2. flavour, relish ഉ ന്നതസ്വാ. വരുത്തിച്ചമെക്ക Nal. ദുസ്സ്വാ. V2.; Tdbh. സ്വാദുള്ള ആഹാരം, വസ്തുക്കള്‍ താനേ ഭുജിക്കൊല്ല SiPu. സ്വാദറിഞഅഞീടുവാന്‍ മാത്രം Nal. merely to taste. part. pass. സ്വാദിതം tasted (സ്വദിക്ക). സ്വാദുകരം UR, tasteful. സ്വാദുത S. flavour, taste സ്വ. തേടിന ഓദനം CG. സ്വാധീനം S. (സ്വ) adj. & n. 1. Independent, സ്വാധീന f. 2. dependent, subservient എനിക്കു സ്വാ'ന്‍ Bhg. 3. control, power. സ്വ'മല്ലോ ശിരസ്സും പരശുവും KR. my head & the mace are in thy hands. കാര്യസ്ഥനെ സ്വാ'ത്തില്‍ വെച്ചു gained over അവന്‍റെ സ്വാ' ത്തിലുള്ള ആള്‍ MR. a dependent. രാജ്യം നമ്മുടെ സ്വാ'ത്തില്‍ നടന്നു വരായ്കയാല്‍ TR. ജനസ്വാ' ത്തിലുള്ള ആള്‍ MR. influential. 4. command over limbs, elasticity, health. ദേഹം സ്വ'മല്ലാഞ്ഞു Bhg. decrepit. സ്വാ. കുറയും MC. unwieldy. സ്വാധീനക്കാരന്‍ a dependent. അവന്‍റെ സ്വ'ര്‍ MR. പുറമേ സ്വാ'നായി പറഞ്ഞു Ti. showed himself trustworthy. സ്വാധീനത =സ്വാധീനം n., ബുദ്ധിസ്വാ. presence of mind. സ്വാധീനമാക (2. 3) to become his own രാ ജ്യം, പറന്പു etc. — (4) ശരീരം സ്വ'മായ ഉട നേ when recovered. സ്വാധീനമാക്ക to subdue, cqntrol. കുന്പഞ്ഞീ ന്നു മയ്യഴി സ്വാ'ക്കിയതു TR. the H. C. conquered Mahe. പറന്പ് എനിക്കു സ്വാ'ക്കിത്ത രിക TR. get for me, ആളെ to gain, bribe. — so രാജ്യം സ്വാധീനം വരുത്തുക TR. to subject. സ്വാദ്ധ്യായം S. (സ്വ). Reading to one's self, സ്വാദ്ധ്യായാദി യമസാധനങ്ങള്‍ Bhg. സ്വാ ദ്ധ്യായതപോദാനയജ്ഞാദികര്‍മ്മങ്ങള്‍ AR. സ്വാനം = സ്വനം S. Sound. സ്വാന്തം S. (സ്വ). The mind സ്വാന്തേ നിരൂ പിച്ചു, സ്വാന്തഭ്രമങ്ങള്‍ Nal. സ്വാ'താപം VetC. (= ഉള്‍ത്താപം). — മമ സ്വാന്തഗമാകും വണ്ണം ചൊല്ക Bhg. intelligibly. സ്വാഭാവികം S. (സ്വഭാവ). Natural സ്വാ. ധരിച്ചു വിഗ്രഹം Nal. (ബീഭത്സവേഷം കള ഞ്ഞു). ജീവനു ദുഃഖം സ്വാ. ആയുള്ളു Chintar. സ്വാ'കയാം വാസനയാ ദേവങ്കല്‍ ഉണ൪വ്വുദിച്ചു

sahas S. (G. 'ischys) Power. — Instr. സഹസാ rashly. സ. കൊല്ലിച്ചു at once. ക്ഷ യം സ. നമുക്കു വരും VetC. സഹസ്രം S. 1000. — സരസ്രകിരണന്‍ the sun. Bhg. — സ'നാമം of Višṇu, Siva, Bhr 13. — സ'പത്രം lotus (സ'ത്രോത്ഭവന്‍ AR. Brahma). സ'ഭോജനം feeding 1000 Brahmans. — സഹ സ്രാക്ഷന്‍. സഹസ്രനേത്രന്‍ AR. 1000-eyed, Indra. — സഹസ്രാധികം വൃദ്ധി Nal. 1000 times more. — സഹസ്രാധിപന്‍ a colonel.

saha S. (സഹിക്ക). Enduring, f. the earth. സര്‍വ്വസഹന്‍ very patient. II.

samam S. (സ, മാ; L. similis, G. /?/ mos). 1. Same, like ചന്ദനം ചുക്കും മൊട്ടും ഇവ സ. കൊള്‍ക a. med., സ. കൂട്ടി Tantr. in equal parts. സ. ആക്ക to equalize. അവനു സമനായി അ സ്ത്രങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം Brhmd. ഉദധിയോടു സ. ഇയ ലും പട Mud. sea-like. അവര്‍ക്കും നമുക്കും സ. തന്നേ Nal. equality. 2. even, plain. നല്ല സ മങ്ങളാക്കീടുക മാര്‍ഗ്ഗങ്ങള്‍ KR. to level, so സ. ആക്കി; horizontal താഴത്തും മേലും സമത്തിങ്ക ലും (എയ്തു) ഭേദിക്ക Bhr. 3. uniform, unanimous ഇഷ്ടാനിഷ്ടപ്രാപ്തികള്‍ രണ്ടിലും സമന്‍ KR. indifferent. വൈരം കളഞ്ഞു സമനായിരി ക്കേണം Bhr. reconciled. 4. adv. together ദയിതയോടു സ. ക്രീഡിച്ചു, സമം പൊരുതു VetC. 5. a place where Brahmans meet V1. സമഗതി S. equality, evenness. സമചതുരം S. square കണ്ടം ഒന്നിന്നു ൧൦ കോല്‍ നീളം സ'ത്തില്‍ വിരല്‍ ൧൪ TR. — സമച തുരശ്രം S. a square Gan., സ'മായുള്ള Bhg.

sparšam S. 1. Touch (kinds കഞ്ഞി —, എണ്ണ —, നൂല്‍ —, കാണസ്പ. thus 4; al. 12 ഉഷ്ണശീതസ്നിഗ്ധ വിശദദുഃഖ സുഖ ചിക്കണമൃദു ശ്ലേഷ്മകഠിനദാരുണപിഛ്ശിലം VCh.). 2. contact ഗ്രഹണസ്പ. (opp. മോചനം) TrP. സ്പ ര്‍ശകാലം. — ചണ്ഡാലസ്പ. Mud., പുരുഷസ്പ. 679, etc. നിന്‍പാദസ്പ. കാംക്ഷിച്ചു, ഗംഗാജല സ്പര്‍ശമാത്രേണ പാപം നീക്കി Bhg. സ്പര്‍ശനം S. id., പുത്രസ്പര്‍ശത്തില്‍ പരം സ്പര്‍ശന സുഖം ഇല്ല Bhr. സ്പര്‍ശിക്ക to touch ലംബം ഭൂമദ്ധ്യത്തിങ്കല്‍ സ്പ'ക്കും Gan.

sanad S. (L. senex). Old, eternal. സനല്‍കുമാരന്‍ S. N. pr. a son of Brahma. സനാതനം S. eternal. സ'ന്‍ AR. സനാഥ S. One who has her husband or lord (see under സ). സനാഭി S. a kinsman,