muńńa (S. മുഞ്ജ Saccharum munja). Premna integrifolia (T. മുന്ന) med. മുഞ്ഞയില a poultice; the wood serves to produce fire by attrition. Kinds: കാട്ടുമു.,പെരുമു.,വെണ്മു Rh., കടല്‍മുഞ്ഞ = ചിന്ന 2, 363, പുഴമു. മുഞ്ഞി = മുച്ചി Face (Trav. No. loc.) കര്‍ണ്ണാദിക ളുടെ മൊഞ്ഞി കറുത്തു Cr Arj. [hence: മുഞ്ചുക to suck, see ab. = മോഞ്ചുക Vl.]

mu/?/am T. Te. m. (മുളം M. Tu. C. fr. മുഴ, മുഴുക്ക). 1. Projecting joint. 2. a cubit, two spans. മു. ഇടുക, വെക്ക to measure with the forearm. മു. പോരാ the cloth is not long enough. ചാണിലും മുഴത്തിലും നിധി വെച്ചു KU. മുഴക്കോല്‍ CS. 1. ആശാരിക്കോല്‍ carpenter's rod of 24 വിരല്‍. 2. the constellation ഞെ ങ്ങോല്‍. മുഴങ്കാല്‍ the knee, also മുരം മുഴങ്കുഴല്‍ RC. മു ഴങ്ങാന്മേല്‍ മുഴ ഉളവാം a. med. മു. പൊട്ടി Bhr. മു'ലു കുത്തി CC. (= മുട്ടു) & ഇട്ടു knelt. മുഴങ്കൈ the elbow തലയണ മേല്‍ മു. ഊന്നി Bhr.; also മുഴങ്ങെക്കു കീഴ് a. med. മുഴപ്പാടു = മുഴം 2, measure of a cubit V1.

E. margin മ'നില്‍ ചേര്‍ത്തു.

muḷayuγa l. (മുഴ T. cave, = നുഴ?). To creep in, retire, cattle to enter the stable ഒരു തൊഴുത്തില്‍ മു'ന്ന പശുക്കള്‍ കുത്തുന്നതും വടുക്കുന്നതും prov.; also നരി മുളഞ്ഞിരിക്ക = പതിഞ്ഞിരിക്ക. his lair, Palg. So. 2. തൊടുപ്പു മു. B. to finish ploughing. II. v. a. മുളെക്ക to gather, shut up as cattle for the night V2. (കന്നു തൊഴുത്തില്‍ മു. Palg. So.)

mu/?/a (T. C. മുള cone of a boil). 1. Protuberance. ആനയുടെ മു. two projections on the elephant's forehead. കുന്നും മലയും കുഴിയും മുഴ കളും ഒന്നു പോലേ നിരത്തി Bhg. elevation; unevenness. 2. tumour, excrescence ഞെളിഞ്ഞ മാറത്തു വളര്‍ന്ന വന്മുഴ KR. rupture, chancre. തൊണ്ടയിലേ മു. goitre V2. ചന്ദനം മുഴയില്‍ തേപ്പിച്ചു KR. മുഴ മേല്‍ തടകുക എന്നാല്‍ മു. ചാ ഞ്ഞുപോം MM. മു. പെളിയും a. med 3. rough, knotty, the teeth of a saw etc. V1. മുഴന്തു B. a knot, protuberance on a tree. മുഴമരം a turner's lathe, a piece in a loom etc.V1. മുഴയന്‍ having a tumour or lump. മുഴവടിയും (=കോടി) കഴുവടിയും (കുഴിയ —) hip-rafters & valleys, Palg. മുഴെന knotty (wood), headstrong (man), Vl. മുഴെക്ക to swell as tumour, rise in a wen വെ ളുന്നനേ മുഴെച്ചീടും Nid. (in the eye). — met. കിള മുഴച്ചേടം വാര്‍ന്നു കളക No. to cut off the bulging part of a mud-wall.

madhu S. (മദ). Mead, sweetdrink, honey, nectar മതുവാര്‍ന്ത പൂവിടെ RC. ഇളമധു കുടിച്ചു Mud. (a parrot). വണ്ടുമധുരസം ഉണ്ടു PT. മധു ഷള്‍പ്പദം ഉരുക്കൂട്ടി Bhr. കുടിപ്പിന്‍ മധുക്കളേ KR. (said to monkeys in മധുവനം); fig. മതു പൊഴിയും ചൊല്‍, മതുമേന്‍ചൊല്ലാള്‍ RC. അ ധരമധു ദേഹിമേ VetC. മധുകരം S. a bee, & മധുപം f. i. മധുപാവലി Nal. a swarm of bees. മധുപര്‍ക്കം S. milk with honey offered to guests AR4. ആസനവും മ'വും വിധായ Bhr 1. to a visiting Brahman. മധുമക്ഷിക Bhg. a bee. മധുമത്തന്‍ S. drunken നീ മ. KR. Bhr. മധുമൊഴി & — യാള്‍ sweetly speaking f. VetC. പുത്തന്മ. മധുലിട്ട് S. (lih) a bee. മധുവാണി Bhr. = മധുമൊഴിയാള്‍.

mūrti S. (മൂര്‍ഛ or fr. മുറു or മുഴുക്ക condensation). 1. Solidity, matter. 2. form, shape, body തന്‍ മൂ. ത്യജിക്ക Bhg. to sacrifice his life; esp. of Gods & their emanations ശിവമൂ. കള്‍, or images ദേവസ്ഥാനത്തു ദേവമൂ. യും പിടിച്ചു കൊണ്ടു പോയി, also ദേവമൂ. രൂപം TR. പര മാത്മാവവതരിച്ച മൂ. ഭേദങ്ങള്‍ Bhg. കാരണ മൂര്‍ത്തി the first cause = കാരണരൂപന്‍; കാരു ണ്യമൂര്‍ത്തി, പരമാനന്ദമൂര്‍ത്തി AR. 3. a person ത്രിമൂ., esp. demon മന്ത്രമൂര്‍ത്തി q. v., മൂ. ദോഷം തട്ടുക ഇല്ല Tantr. മൂ. തുള്ളല്‍, മൂ. യാട്ടം the dance of those possessed by spirits. 4. Tdbh. of മൂ ര്‍ദ്ധാ the head, ചാരിച്ചു മൂ. ക്കിടുക a. med. MM. മൂ. യിലും മുകന്നു RC. മൂ. പൊട്ടിച്ചിരിച്ചു മുകില്‍ വര്‍ണ്ണന്‍ CC. മൂ. പിടിച്ചനുഗ്രഹിച്ചു or ഗുണം വരുത്തി TP. മൂര്‍ത്തിമാന്‍ m. നരമൂ. Bhr. — മൂ. മത്തു n. S. having shape, Bhg. മൂര്‍ത്തീകരിക്ക to assume a shape, be embodied. അസൂയതാ മൂ'ച്ചു വന്നു KR. incarnate envy.

maṇḍ/?/abam S. (മന്നം). 1. An open shed erected for marriages & other feasts, adorned with flowers കല്യാണത്തിന്നു മ. ചമെ പ്പാന്‍ Sk. 2. an open temple or hall. മുഖ മ. a porch. നര്‍ത്തകീജനമാടും രത്നമ'ങ്ങളും KR. theatres. ആസ്ഥാനമണിമയമായ മ. KR. audience hall, office. പടമ. tents, barracks. 3. a mound in front of a pagoda, a raised shed in cornfields (= മഞ്ചം 3). മണ്ടപത്തിന്‍ വാതില്‍ 1. a Tahsildar's Katchēri in Trav. മ'തിക്കല്‍ ആവലാതി ചെയ്തു epist. 2. a Taluk, with about 12 പ്രവൃത്തി (32 മ. in Trav.) pl. മണ്ട പത്തും വാതുക്കലുകളും TrP. മണ്ഡപിക S. a shed, shop.

m/?/δam S. (part. pass, of മൃ; L. mortuus). 1. Dead ജാതനായാല്‍ മൃതനാം Bhr. മൃതന്മാര്‍ പ്രേതമായിട്ടു ബാധിക്കും PR. മൃതനാക്കി Sk. മൃ തസമനായ്വരും KR. 2. the particular inclination of each person V1. മൃതപത്രിക = മരണശാസനം a will. മൃതപ്രായം dead-like ജനങ്ങള്‍ ഒക്കയും മൃ'രാ യി KR. മൃതസഞ്ജീവനി life-restoring, a remedy KU. മൃ. ശാസ്ത്രം, also മൃതജീവനിവിദ്യ Bhr. an occult science. മൃതി S. death ജനിമൃതി Bhg. മൃതിദേഹം നട ന്നണയും പോലേ Bhr. a corpse. — മൃതിപ്പെ ടായ്വതിന്നു RS. lest he die.

maḍanda T.aM. C. (മടം 3). 1. A young woman (of 19 years T.) മടന്തയര്‍ & മടന്തമാര്‍ RC. പൂമ. മണാളന്‍ RC. Višṇu. 2. a strong wild yam.