ad/?/dhvaram S. A ceremony f. i. the അശ്വമേധം; അദ്ധ്വരത്തിന്നായവേണ്ടും കോപ്പു കള്‍ KR. അദ്ധ്വയ്യു officiating priest KR.

5. adj. √ (minute, little?) Rare, unusual, impossible. In comp. അരിങ്കിനാവ് q. v., അരുഞ്ചിനം RC. (& അരിയ ചിനം) etc.; bef. vowels ആര്‍. അരുകുല (& അറുകുല) cruel murder. അരിന്പുണ്ണ് proud flesh (see അരിപ്പുണ്‍). അരിന്പൊരുള്‍ inmost meaning. അരുമറകള്‍ അരുമയോടു വകവകതിരിച്ചവന്‍ Bhr. the arranger of the Vēdas. അരുവ (T. അരിവൈ) fine woman. ഓര്‍ അരു വയോടു, അരുവൈമാര്‍ RC. pl. അരുവയര്‍ മേലിന്നിറങ്ങി പുല്കിയും Bhr. heavenly virgins. അരുവലര്‍ T. So. M. (not dear) foes. VN. അരുമ & അരിമ 1. Importance, superiority. അതിന്‍റെ അ. പറഞ്ഞുകൂടാ. 2. difficulty. പറകില്‍ അരുമയാം & ഉപമപറവതിന്ന് അ. ഉണ്ടു Bhr. difficult to tell.

avekka (T. C. അവി Te. അവയു knock against) 1. v. a. To beat rice V1. അരി അ. = വെളുപ്പിക്ക also intr. അരി അവെഞ്ഞതു പോരാ not sufficiently pounded. 2. അ വെച്ചുപോക a meeting to break up without effecting anything (loc.) 3. see I. അവ.

āryam S.(അര്യ Ved. faithful, or √ അര്‍ ploughman) 1. Belonging to the Āryas, the conquerors of India, (opp. ദസ്യു, ശൂദ്രന്‍). ആര്യന്മാ രുടെ മതം കൈക്കൊണ്ടു Mud. the mountain prince embraced Hinduism ആര്യനോടു പരു ഷം ഉണ്ടോ പറയുന്നു Mud. a Brahman; but also Veishya, ആര്യന്‍ = ചെട്ടി loc. 2. Sanscrit ആര്യവാക്കു pure Sanscrit. ആര്യ എഴുത്തു the modern Mal. alphabet, as used for S. writing ആര്യത്തില്‍ എങ്കിലും കര്‍ണ്ണാടകത്തില്‍ എങ്കിലും ഒരു കണക്കു TR. 3. suiting an Ārya, noble, respectable രഘുക്കള്‍ സംബന്ധംകൊണ്ട് എ ന്‍റെ വംശം ഏററം ആര്യമാം KR. will be highly ennobled. പോററിയ ആരിയ തത്ത TP. a noble parrot. ആര്യമതി Mud. magnanimous. hence: ആര്യ Pārvati ആര്യയെ സേവിച്ചാര്‍ CG. ആര്യക്കരനാടു KU.? വടക്ക് ആര്യനാടു KU. the Tulu country. ആര്യപട്ടര്‍ & ആര്യംപട്ടര്‍ a kind of foreign Brahmans. ആര്യപ്പടിക്കല്‍ palace entrance — N. pr. the residence at Caṇṇanūr = അറക്കല്‍ KU. ആര്യമാന്‍ the Gayal ox, mistaken for a deer. ആര്യംവാള്‍ 1. a foreign medicine. 2. a royal attribute, ആ'ളും പട്ടുപുടവയും KU. ആര്യവേള Cleome viscosa. a med. Previous page Next page

āšvayuǰam S. The month കന്നി (അശ്വിനി).

kur̀i T. M. C. (ഗുറി Te. C. Tu.) √ കുറു. 1. What is short, a mark, sign, esp. on forehead, നായര്‍ കുറി അഞ്ചും വേറേ തൊട്ടു തീയ ക്കുറി മൂന്നും വേറേ തൊട്ടു TP. ഭംഗിയില്‍ കുറി യിട്ടു Bhr. (women). നേരിയ പുടവയും കുറിയും കോപ്പും എല്ലാം Bhr. all your dress & finery. Previous page Next page

koḍi 5. (√ കൊടു) 1. Top, extremity. പെണകൊടി a choice woman; ഓമല്‍ ഇളകൊടി പെണ്‍വിലാസി Pay.— tip of finger, tongue, nose—end of cow's tail, and tawny colour of the same; penis of cattle, etc. 2. flag, ensign പടക്കൊടി V1. banner. ഗരുഡന്‍ കൊടിക്ക് അങ്കമായി Bhr.device of arms. കുന്പഞ്ഞിന്‍റെ കൊടിക്കീഴില്‍ TR. under the protection of the H. C. 3. sprout, creeper; betel vine = വെ ററിലക്കൊടി (as pepper is called വള്ളി ). കുഴി ക്കൊടി the young betel vine, as planted in rows. മരക്കൊടി the same as planted near trees (to plant ഇടുക No. മരം നോക്കി കൊടി ഇടേണം prov. കുത്തുക V1.) കൊടി പറിക്കയും തറിക്കയും TR. to destroy the vines. Different kinds: നാറിക്കൊടി afine sort. നാടന്‍ കൊടി മ്മന്നു വെററില നുള്ളി TP. etc. 4. what is thin & long, umbilical cord, etc. തലനാര്‍ക്കൊ ടി TP. a very long hair (as of woman). Hence: കൊടിക്കപ്പല്‍ (2) galley V1. കൊടിക്കല്‍ പാട്ടു a song recited at the Mahāmakha festival, where the Raxāpurusha തട്ടുകയറി കൊടി നാട്ടി കൊടിക്കല്‍ പാട്ടു പാടി KU. കൊടിക്കഴല്‍ a med. plant (S. പൃഷ്ടവൃക്ഷം). കൊടി കുത്തുക (&നാട്ടുക) to fix a flag, f. i. കൊടി കുത്തി കൊടുക്കുന്നതിന്‍റെ ഇടയില്‍ TR. (in harbours) during the fair season. കൊടിക്കൂറ flying flag or banner. കൊ'കള്‍ തൂക്കീടേണം Mud. കൊടിക്കൂറ വാനിലെഴ RC. കൊടിക്കൂറകള്‍ കൊടിക്കു ചെയ്ക AR. to prepare flags for a feast. കൊടിക്കൊഴിഞ്ഞില്‍ Bignonia suaveolens. കൊടിച്ചി (f. of കൊടിയന്‍), bitch V1. 2. harlot. കൊടിഞാലി (3) the pending ends of a vine, പര്‍പ്പടകം കൊ. യും a med. കൊടിത്തൂവ Tragia involucra, a med. kind of nettle GP61. വള്ളിക്കൊടുത്തൂവയും MM. കൊടിനടു (4) slender loins. കൊടിപ്പാല Asclepias volubilis. കൊടിമരം flagstaff, flag on chariots കൊ. എയ്തുടന്‍ Bhr. കൊടിക്കിണ്ടല്‍ ചെയ്ക — ക ടിയ കൊ. പാരില്‍ ഇട്ടാന്‍ RC. Previous page Next page

kōva T. M. 1. VN. of കോക്ക. What is strung together = കോത്തമാല, necklace of 16 great or 21 small gold pieces (കോവപ്പൊന്നു); കിങ്ങിണിക്കോവ foot-trinket V1. — also a string of fishes. 2. = ഗോവ Goa — കോവാതല ച്ചെട്ടി Pay. 3. (T. കൊവ്വ) Bryonia grandis with red fruit, required for ശ്രാദ്ധം KM. in So. കോവല്‍ f.i. കോവത്തണ്ടു ഇടിച്ചു പിഴി ഞ്ഞ നീര്‍, കോവെടെ വേര്‍, കോവപ്പഴം, കോ വയില a med. — കാട്ടുകോവ given in mania (med.) — കോവയ്ക്കാ GP70. കോവക്കിഴങ്ങു Momordica monadelpha.

H. jōlā, Deceit. — ജോലാമാലി difficult to accomplish, full of intricacy. ജോലി C. Te. interference, meddling; trouble അവയോടു യാതൊരു ജോലിക്കും പോകാതേ സ്വസ്ഥമായിരുന്നു Arb. gave no annoyance; (No. also ജോലിയം).

tūva A nettle (=തൂവല്‍?). പെരുവഴിത്തൂ വെക്കരം ഇല്ല; തൂവയും മീറും വെക്ക, അടിക്ക (an old അടിമപ്പിഴ ) prov. — Kinds: കൊടിത്തൂ വ Tragia involucrata, തൃത്തൂവ (ഇവതൃത്തൂവനീ രില്‍തഴെച്ചു a.med.), പട്ടാണിത്തൂവ an Urtica.

daya S. (ദയ് to give part & take part, G. daiomai) 1. Pity, mercy. 2. favour. ഒരു ദ യ കാണുച്ചു കൊടുക്കരുതു TR. act impartially. വളരേ ദയ കാട്ടി was very kind. എന്‍റെ മേല്‍ ദയ വെച്ചു etc. Also ദയാവു V1., f. i. നിങ്ങളെ ദ യാവുണ്ടായി കല്പിക്കേണം TR. kindly order. ദയവു id. T. ഭ്രതദയവും സത്യവും KR. love for creatures. ദയവുണ്ടായി kindly (epist.) ദയാകടാക്ഷം kind favour, നമ്മോട് എല്ലാകാ ൪രൃത്തിന്നും ദ. ഉണ്ടാവാന്‍, അതു വിസ്തരിപ്പാന്‍ ദ. ഉണ്ടാകവേണ്ടിയിരിക്കുന്നു TR. (epist.) ദയാപരന്‍ merciful വൈഭവം മികും തയാപരാ യ നമഃ RC., V1. ദയാലു compassionate, kind; also fern. ദ. വാം ദേവി Nal. — So ദയാവാന്‍, ദയാശീലന്‍. ദയിതന്‍ (part, beloved) a husband, ദൈതന്‍ Genov.; f. ദയിത a wife; also തന്നുടെ ദയു യെ കാണ്മാന്‍; രാഘവയുയാം സീത KR.

dēvanam S. (radic;ദിവ്) Playing, esp. with dice രണ്ടുപേരും ദേ. ചെയ്തു Nal., (hence ദ്യൂതം). (ദേവ): ദേവനാഗരി the common Sanscrit character. ദേവനായകന്‍ PT. Indra. ദേവയോനി a demi-god.

daivam S. (ദേവ) 1. Divine. 2. divine direction, fate, ദൈവമല്ലോ Bhr. it is my destiny, it was thus ordained! ദൈവമേ എന്നങ്ങു ചൊ ല്ലി CG. a cry of agony, resignation, (=എന്‍ കര്‍മ്മം, പാപം). ദൈവാല്‍ from destiny, providentially. ദൈവാല്‍ എനിക്കുണ്ടായ മോദം KR.; also ദൈവയോഗാല്‍ KR. fortunately or unhappily. 3. any Deity ദൈവവും തിറയും, അതിശൂരന്‍ തനിക്കൊരു ദേയ്വം തന്നേ prov.; എന്നുടെ കുലദൈ. വസിഷ്ഠമഹാമുനി. KR.; മററി ല്ല മമ ദേയ്വം രാമനേ ദൈവം എന്നു KR.; ധര്‍മ്മ ദൈവങ്ങള്‍ Hor. 4. God ദൈ. ഉള്ളനാള്‍ മറ ക്കുമോ prov.; പരാക്രമം കൊണ്ടും ഉപായങ്ങ ള്‍കൊണ്ടും ഫലമില്ല ദൈ. മറഞ്ഞു നില്ക്കുന്പോള്‍ KR.; നന്മയെ നല്കേണം ദൈവമേ എന്നു പ്രാ ര്‍ത്ഥിച്ചു CG. ദൈവമേ നിങ്കഴല്‍ കൈ തൊഴു ന്നേന്‍ CG. ദൈവകല്പിതം (2) fated; predestination. ദൈ. കൊണ്ടു SiPu. luckily. Previous page Next page

dvand/?/vam S. (ദ്വ = ദ്വി) l. A pair വീ ക്ഷണ ദ്വ. CG.; സപ്തലോകദ്വ. SitVij. = 14. 2. a pair of opposites ദ്വന്ദ്വജാലങ്ങള്‍ Bhr., as സുഖദുഃഖം, ശീതോഷ്ണം, ജനനമൃതി etc. ദ്വന്ദ ഭ്രമം തീരും Bhg. 3. a duel, fight ദ്വന്ദ്വയുദ്ധ ത്തില്‍ മരിച്ചാര്‍ Bhr. ദ്വന്ദ്വപര്‍വ്വങ്ങള്‍ VCh. both പര്‍വ്വം or വാവു. ദ്വന്ദ്വഹീനന്‍ a neutral person.

namanam S. Bowing, adoration. നമഃ, നമസ്സ് adoration; repeated നമോനമഃ; നമശ്ശിവായ adoration to Siva, the famous പഞ്ചാക്ഷരം SiPu. (or — with ഓം — ഷഡ ക്ഷരം), നമശ്ശിവയെന്ന നാമം Anj., നമശി വായം തൊഴുക vu. നമസ്കരിക്ക to worship കാക്കല്‍, കാല്ക്കു, കാലിന്നു ന. to prostrate oneself. ന'ക്കുന്നേന്‍ നിണ ക്കു KR.; തൊഴുതു ന'പ്പാന്‍ കാലമായി VetC. നമസ്കൃത്യ adv. part. CV. മാരുതിയെപ്പിടിച്ചു പതിപ്പിച്ചു പാരില്‍ നമ സ്കരിപ്പിച്ചിതു പാര്‍ത്ഥന്‍ Bhr. നമസ്കാരം 1. reverence-, uttering നമഃ, (Mpl. നിസ്കാരം). സുഖമേ മുക്തി വരുത്തുവാന്‍ ക ലിക്കു ന. GnP. thanks to K. & 'I pray K.' ദിവാനിജി അവര്‍കള്‍ക്കു N. ന. (epist.) TR. humble greeting from N. to D. 2. adoration. കായം ന' — പത്രമായീടേണം Bhg. — ദണ്ഡനമസ്കാരം prostration. 498. നമസ്കൃതി id., ദേവന. ചെയ്തു KR.